Kadına Yönelik Şiddet Afişlerinde Anlam Aktarımı Sorunu

    Öğr. Gör. O. Oktay BARKIN
    Akdeniz Üniversitesi Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Öğretim Görevlisi
    0

    Kadına yönelik şiddetin sonlanması için çok sayıda önleyici çalışma olmasına ve şiddetin durdurulması konusu sürekli gündemde tutulmasına rağmen, şiddetin bir türlü önlenememesi hatta etkisini artırarak devam ettirmesi, konu üzerinde daha fazla durulması gerekliliğini hissettirmektedir. Zira şiddet konusuna dikkat çekmek, şiddeti azaltmak hatta durdurmak, sosyal tasarımcıların ve onların tasarladığı afişlerin başlıca sorunudur. Bu sosyal çalışmalarda en çok başvurulan araçlardan biri de sosyal afişlerdir. Bu etkili iletişim araçları, kadına yönelik şiddetin azalmasında önemli derecede rol oynamaktadır. Afiş tasarımlarında semiyotik birimlerden etkin ve doğru yararlanma, istenilen anlam aktarımının başarısı açısından oldukça önemlidir. Ayrıca, kullanılan göstergelerin iletilmek istenen anlamların dışında, başka yan anlamlar da oluşturma ihtimali, bir problemin varlığının işareti olabilir. Böyle bir sorunla karşı karşıya kalmamak için tasarım sürecinde Peirce ve Saussure gibi kuramcıların ortaya çıkardığı “Göstergebilimsel Çözümleme Yöntemi” ya da Nihat Boydaş’ın dört aşamalı “Sanat Eleştirisi Yöntemi”nden faydalanmak yerinde olacaktır.

    Son yıllara kadar kadına yönelik şiddeti önlemek için üretilen tasarımlarda, hep şiddet görmüş kadınlara yer verilmiş, bu göstergelerin yanı sıra; “Kadına el kaldırma, şiddete son ver, dur, vurma, yapma” gibi sloganlar kullanılmıştır. Oysaki insanlar, doğası gereği küçükten büyüğe hep söylenilenleri değil de gördüklerini yapma eğilimindedirler. Söz konusu bu afişler, maalesef şiddeti önlenmeye çalışırken bir taraftan da kadını aciz göstermektedir. Dolayısıyla bu tür afişlerin izleyicide, kadının çaresiz, güçsüz, şiddet uygulanabilen bir birey olduğu yan anlamını da doğurması kaçınılmazdır. Tüm dünyada kadınlara uygulanan cinsiyet ayrımcılığı bilinen bir gerçek iken, bunu göstergeler aracılığı ile tekrar tekrar vurgulamak yerine, şiddet görüntüleri kullanmadan, şiddete gönderme yapan, eşitsizliği eleştiren, hatta kadınların güçlü gösterildiği afişlere yönelmek daha doğru bir yaklaşım olacaktır. Hakikaten şiddet unsuru kullanılmadan tasarlanan afişlerin de anlam aktarımlarını ne denli başarıyla yaptığı ortadadır. Nitekim bu afişlerin amacı, kadınların acı çektiğini herkese gösterip, toplum içerisinde onlara acıma duygusuyla bakılmasına neden olmak değil, kadını layık olduğu yere taşımak olmalıdır.

    CEVAP VER

    Please enter your comment!
    Please enter your name here